W przypadku kryptowalut mamy do czynienia ze specyficzną formą rozliczenia uzyskanego ze sprzedaży kryptowalut przychodu. W ramach tego rozliczenia jest jednak możliwość uwzględnienia kosztów uzyskania przychodu. Kosztami uzyskania przychodów z tytułu odpłatnego zbycia walut wirtualnych są – co do zasady – udokumentowane wydatki bezpośrednio poniesione na nabycie walut wirtualnych oraz koszty związane z ich zbyciem.
Druga ważna sprawa – koszty te muszą zostać prawidłowo udokumentowane, bowiem w innym przypadku urząd skarbowy może je zakwestionować. Jak w takim wypadku prawidłowo udokumentować koszty dotyczące kryptowalut?
Koszty uzyskania przychodów z kryptowalut – co mieści się w tej kategorii?
Zacznijmy od krótkiego wyjaśnienia, czym w ogóle są koszty uzyskania przychodu w przypadku walut wirtualnych.
Generalnie kategoria kosztów uzyskania przychodu jest bardzo szeroka – szerzej pisałem o tym tutaj. Jednak w przypadku kryptowalut katalog kosztów został mocno ograniczony. Zgodnie z przepisami ustaw dot. podatku dochodowego, za koszty uzyskania przychodu w przypadku kryptowalut uznajemy wyłącznie te koszty, które zostały poniesione bezpośrednio na ich nabycie lub zbycie. W takim wypadku kosztami uzyskania przychodu będą:
- kwoty poniesione na zakup kryptowalut,
- opłaty manipulacyjne, fee lub inne koszty związane bezpośrednio z nabyciem lub sprzedażą kryptowalut.
W praktyce do kosztów mogą należeć m.in. udokumentowane wydatki bezpośrednio poniesione na zakup walut wirtualnych oraz określone koszty związane z ich zbyciem, np. opłaty pobierane przez giełdę lub inny podmiot pośredniczący w transakcji – o ile spełniają warunki wynikające z przepisów.
Czego nie uwzględnimy w kosztach uzyskania przychodu?
Wymiana krypto – krypto nie stanowi odpłatnego zbycia kryptowalut i nie skutkuje powstaniem przychodu. Zgodnie z podejściem organu skarbowego, nie możem traktować takich wydatków jako bezpośrednio związanych z nabyciem lub zbyciem walut wirtualnych. Wynika to z faktu, że wydatki takie ponosimy w związku z wymianą kryptowalut.
Zgodnie z aktualnym podejściem organu skarbowego wydatki związane z kopaniem kryptowalut (tj. wydatki poniesione na zakup sprzętu czy energii elektrycznej) również nie będą traktowane za koszty uzyskania przychodu.
Jak zatem prawidłowo udokumentować nabycie walut wirtualnych?
W pierwszej kolejności należy pamiętać, aby te wydatki w ogóle dokumentować. Najlepiej jest gromadzić dowody poniesienia kosztów na bieżąco. Z doświadczenia wiem, że trudno jest odnaleźć wszystkie dokumenty w momencie otrzymania wezwania z urzędu skarbowego.
Giełdy czy kantory walut wirtualnych nie wystawiają faktur VAT – jakie zatem dokumenty należy przygotować?
Generalnie nie ma zamkniętego katalogu dowodów, które mogą stanowić potwierdzenie nabycia kryptowalut. W praktyce dobrze posiłkować się dokumentacją pozwalającą na potwierdzenie pochodzenia środków, jak i fakt dokonania konkretnego zakupu kryptowalut. Z tego względu zalecam posiadanie co najmniej dwóch takich dowodów. Pierwszy z nich to potwierdzenie transakcji lub historia rachunku bankowego. Dzięki temu dokumentowi możemy wykazać, że środki pochodziły od osoby kupującej kryptowaluty. Jednak uważam, że jest ryzyko, aby posiłkować się wyłącznie takim dowodem – wykazujemy nim, że środki zostały wpłacone na giełdę, jednak nie to, że za te środki zakupiono kryptowaluty. W takim wypadku potrzebny będzie drugi dokument – bezpośrednio z giełdy. Dzięki takiemu dokumentowi wykazujemy, że ww. środki przeznaczyliśmy na zakup kryptowalut (oraz ewentualnie na wykazanie wysokości fee). Kombinacja tych dokumentów daje nam możliwość skutecznego wykazywania, że kryptowaluty nabyliśmy za nasze środki oraz sam fakt, że je kupiliśmy.
Mogę sobie wyobrazić sytuację, w której podatnik wpłaca na giełdę 1.000 zł, a kupuje kryptowaluty tylko za 100 zł. W takiej konfiguracji podatnik nie uwzględnieni skutecznie w kosztach uzyskania przychodu kwoty 1.000 zł, bowiem nie przeznaczył jej faktycznue na zakup walut wirtualnych.
A co w sytuacji, gdy giełda przestanie funkcjonować?
Sam fakt, że giełda czy kantor kryptowalut przestał funkcjonować nie wpływa na możliwość uwzględnienia kosztów uzyskania przychody.
Upadek giełdy lub zaprzestanie jej funkcjonowania skutkować może jednak znacznym utrudnieniem pobrania ww. danych i dokumentów. Dlatego też wcześniej wskazywałem, aby takie dokumenty i dane pobierać na bieżąco. Jeśli jednak giełda lub kantor kryptowalut przestaną działać – w mojej ocenie należy posiłkować się każdym innym dokumentem, który potwierdzać będzie zakup lub sprzedaż kryptowalut. Każda sytuacja jest jednak inna i wymaga odrębnego ustalenia, co takim dowodem może być. Należy się jednak kierować zasadą, że w postępowaniu podatkowym dowodem może być wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, o ile nie jest sprzeczne z przepisami. Dzięki tej zasadzie podatnik może przedstawić wszelką posiadana dokumentację w celu potwierdzenia poniesienia kosztów – organ ma jednak prawo przeprowadzenia jej oceny.
Pytania i odpowiedzi
-
Co może być kosztem uzyskania przychodu w przypadku kupna lub sprzedaży kryptowalut?
Za koszty uzyskania przychodu w przypadku kupna lub sprzedaży kryptowalut możemy uznawać wydatki bezpośrednio związane z ich nabyciem lub ich sprzedażą. Jako koszty będziemy traktowali kwoty przeznaczone na zakup oraz np.: opłaty manipulacyjne giełd/katnorów.
-
Czy sama historia rachunku bankowego wystarczy do wykazania kosztów nabycia kryptowalut?
W mojej ocenie sama historia rachunku bankowego nie będzie wystarczająca, aby wykazać nabycie kryptowalut. Historia rachunki bankowego pozwala nam wykazać wyłącznie, że wpłaciliśmy określoną kwotę fiatów na jakieś konto giełdy kryptowalut. Nie wykazujemy jednak nabycia walut wirtualnych.
-
Czy brak wystawienia przez giełdę/kantor kryptowalut faktury VAT uniemożliwia uwzględnienie kosztu uzyskania przychodu?
Nie, ponieważ przepisy obejmujące problematykę kosztów uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia walut wirtualnych – czy to dot. nabycia czy zbycia walut wirtualnych – nie wymagają udokumentowania takich wydatków fakturą. W praktyce każdy dowód należycie wykazujący poniesienie tego wydatku powinien wystarczyć do „obrony” poniesionych kosztów.
Podsumowanie
Warto na bieżąco gromadzić dokumenty należycie potwierdzające nabycie lub zbycie walut wirtualnych, bowiem w innym wypadku podatnik może utracić możliwość uwzględnienia kosztów uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia kryptowalut, co będzie skutkować ryzykiem konieczności opodatkowania całego przychodu. Warto o tym pamiętać zwłaszcza zważając na fakt, że giełdy/kantory przestają funkcjonować lub upadają, co utrudni pozyskanie takich dokumentów przyszłości.
__________
Czynności sprawdzające lub kontrola podatkowa z zakresu kryptowalut?
Zapraszam do kontaktu z Kancelarią Radcy Prawnego i Doradcy Podatkowego we Wrocławiu. Kancelaria świadczy na rzecz swoich Klientów usługi prawne, podatkowe oraz bieżącą obsługę prawną.
Telefon/WhatsApp: 880 499 811
Email: michal@zasada-m.pl
Jak postępować w przypadku wezwania z urzędu skarbowego w zakresie kryptowalut? Sprawdź tutaj.
Podstawa prawna:
- Art. 22 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych,
- Art. 15 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.
Stan prawny na dzień 27 lipca 2026 r.
