Spółka (czy to z ograniczoną, czy spółka akcyjna) prowadzi swoją działalność w celu osiągnięcia zysku. Czasem zdarza się, że spółka staje się rentowna dopiero po kilku latach. Nagle pojawia się wyczekiwany moment pojawienia się w spółce zysku.
Co spółka może zrobić z wypracowanym zyskiem?
Czym jest zysk w spółce?
Zyskiem w spółce określamy kwotę wskazaną w sprawozdaniu finansowym zamykającym określony rok obrotowy. Najczęściej zyskiem będzie nadwyżka aktywów ponad zobowiązania, czyli nadwyżka przychodów ponad kosztami i wydatkami.
Jak zysk to dywidenda!
W pierwszej kolejności przyjrzyjmy się wypłacie zysku na rzecz wspólników, czyli dywidendzie.
Wspólnicy (lub akcjonariusze) stanowią organ właścicielski każdej spółki. To właśnie wspólnicy wyposażyli spółkę w początkowy kapitał (środki pieniężne lub aport). Nie ma się co zatem dziwić, że chcą oni uczestniczyć w zysku wypracowanym przez spółkę.
Warto jednak pamiętać, że w zakresie wypłaty dywidendy mamy pewne ograniczenia. Dywidenda może zostać wypłacona raz do roku – po zatwierdzeniu sprawozdania finansowego. Ponadto ustawodawca wprowadził pewne ograniczenia co do maksymalnej kwoty dywidendy. Musimy pamiętać, że kwota przeznaczona do wypłaty nie może przekroczyć zysku za ostatni rok obrotowy, powiększonego o niepodzielone dotychczas zyski z lat ubiegłych oraz o kwoty przeniesione z kapitałów zapasowych i rezerwowych. Chodzi o zapewnienie spółce wystarczających środków na prowadzenie działalności, ale również na pokrywanie bieżących zobowiązań. W ten sposób chronieni są wierzyciele spółki.
Warto też pamiętać o opodatkowaniu dywidendy – o tym szerzej pisałem tutaj.
Wcześniej były straty?
Często zysk pojawia się po poniesieniu określonych strat, tj. spółka przez kilka lat odnotowuje straty. Najczęściej w takim przypadku wskazuje się (zamykając rok podatkowy ze stratą), że strata zostanie pokrywa z zysków lat kolejnych. Skoro zatem zyski się pojawią – warto pokryć wcześniejsze straty.
Może zostawić zysk na kolejne lata?
Wspólnicy mogą również podjąć decyzję o pozostawieniu zysku w spółce. W takim wypadku najczęściej zysk będzie przeksięgowany na kapitał zapasowy lub rezerwowy. Spółka będzie mogła w kolejnych latach wykorzystać taki zysk na przeróżne cele – pokrycie strat w kolejnych latach, czy na inwestycje. Wspólnicy będą też mogli podjąć decyzję o podzieleniu zysku z lat poprzednich, tj. wypłacą sobie „zaległą” dywidendę.
Przekazanie zysku na kapitał zapasowy nie będzie skutkowało powstaniem obowiązku podatkowego – wspólnicy nie otrzymają żadnego realnego przysporzenia (przynajmniej na moment podjęcia uchwały).
Inne cele
Spółka, a w zasadzie jej wspólnicy (akcjonariusze) mogą podjąć również decyzję o innym przeznaczeniu zysku. Wypracowany zysk może zostać przeznaczony na wypłatę nagród, darowizny lub inne bieżące wydatki.
Wspólnicy mogą również postanowić o podwyższeniu kapitału zakładowego. W standardowym trybie musieliby pokryć nabywane udziały zewnętrznym finansowaniem (tj. wnieść pieniądze lub aport), podczas gdy możliwe jest podwyższenie kapitału zakładowego z czystego zysku. W takim jednak wypadku powstanie obowiązek podatkowy po stronie wspólników (akcjonariuszy) spółki oraz po stronie spółki.
Wspólnicy (akcjonariusze) mogą również podjąć decyzję o zastosowaniu modelu „hybrydowego”. Oznacza to, że mogą np.: część zysku przeznaczyć na wypłatę dywidendy, a część pozostawić w spółce na kolejne lata. Wspólnicy (akcjonariusze) mają dużą swobodę decydowania, w jaki sposób przeznaczą zysk – byle działać w granicach prawa.
Podsumowanie
W przypadku wypracowania przez spółkę zysku, wspólnicy (lub akcjonariusze) mają kilka możliwości co do przeznaczenia tego zysku. Niektóre decyzje będą powodowały powstanie obowiązku podatkowego po stronie wspólników (akcjonariuszy), a niektóre po stronie samej spółki. Warto także przemyśleć, czy spółka będzie w najbliższym czasie potrzebowała dodatkowych środków (np.: na inwestycje).
__________
Potrzebna pomoc prawna lub podatkowa planowanego przedsięwzięcia? Twoja firma poszukuje obsługi prawnej lub podatkowej?
Zapraszam do kontaktu z Kancelarią Radcy Prawnego i Doradcy Podatkowego we Wrocławiu. Kancelaria świadczy na rzecz swoich Klientów usługi prawne, podatkowe oraz bieżącą obsługę prawną.
Telefon/WhatsApp: 880 499 811
Email: michal@zasada-m.pl
Podstawa prawna:
- Art. 192 kodeksu spółek handlowych,
- Art. 348 kodeksu spółek handlowych.
Stan prawny na dzień 23 lipca 2025 r.
