W przypadku darowizny wśród najbliższej rodziny pojawiło się dość sporo różnego rodzaju mitów. Najbardziej kluczowy z nich to ten, zgodnie, z którym darowizna od najbliższych jest zwolniona z podatku. O ile takie stwierdzenie jest po części prawidłowe, to taka darowizna będzie korzystać ze zwolnienia z podatku wyłącznie jeśli spełnione zostaną dodatkowe warunki.
Jakie warunki trzeba spełnić, aby darowizna od najbliższych mogła nie być opodatkowana?
Ogólne zasady
Zacznijmy od wskazania, że darowizna co do zasady jest jednak opodatkowana. Wysokość podatku zależy tak naprawdę od grupy podatkowej, w której znajdują się darczyńca i obdarowany. Mamy trzy grupy podatkowe – im dalsza grupa, tym podatek jest wyższy. Pierwsza grupa podatkowa to bliska rodzina. Do drugiej grupy zaliczymy dalszą rodzinę, a do trzeciej – wszystkie pozostałe osoby.
Ponadto w ramach każdej grupy podatkowej mamy tzw. kwoty zwolnione z podatku – dopiero ich przekroczenie skutkuje obowiązkiem zapłaty podatku. Jak się można domyślić, dla każdej grupy ustalono inną kwotę wolną od podatku – im dalsza grupa, tym kwota niższa.
“Zerowa” grupa podatkowa
Wcześniej wspomniałem o trzech grupach podatkowych. W ramach pierwszej grupy możemy wydzielić jeszcze tzw. “zerową” grupę podatkową. Do tej grupy zaliczymy najbliższą rodzinę – małżonka, zstępnych (dzieci, wnuki itp.), wstępnych (rodziców, dziadków itp.), pasierba, rodzeństwo, ojczyma i macochę. Jak widać, grupa ta nie jest najszersza.
Warto także pamiętać, że tylko w ramach tej grupy możliwe jest całkowite zwolnienie z podatku od darowizn. Jednak sam fakt bliskich relacji to za mało.
Dodatkowe warunki, aby skorzystać ze zwolnienia
Jednym z warunków skorzystania z całkowitego zwolnienia naszej darowizny z podatku jest przekazanie jej przez osoby należące do ww. “zerowej” grupy podatkowej. Nie jest to jednak jedyny warunek.
Kolejnym warunkiem jest dokonanie zgłoszenia faktu nabycia darowizny. Odbiorcą naszego zgłoszenia jest urząd skarbowy. Co ważne, zgłoszenie musi zostać dokonane w terminie 6 miesięcy od dnia otrzymania darowizny.
Jeśli przedmiotem darowizny są środki pieniężne, to poza ww. zgłoszeniem, należy darowiznę przekazać w formie przelewu. Przekazanie darowizny środków pieniężnych w inny sposób, np.: w gotówce, nie będzie korzystać ze zwolnienia – nawet wtedy, gdy dokonamy opisanego wyżej zgłoszenia.
Jak dokonać zgłoszenia?
Zgłoszenie nabycia darowizny powinno zostać dokonane za pomocą formularza SD-Z2. Formularz można złożyć zarówno w formie pisemnej, jak elektronicznie.
Należy pamiętać, że w przypadku darowizny środków pieniężnych, do formularza podatkowego należy załączyć potwierdzenie przelewu. Brak załączenia tego potwierdzenia skutkować będzie wezwaniem do uzupełnienia formularza.
Zgłoszenia powinien dokonać obdarowany, bowiem to na nim będzie ciążyć ewentualny obowiązek podatkowy.
Podsumowanie
Sam fakt bliskich relacji między darczyńcą, a obdarowanym nie jest wystarczający do skorzystania ze zwolnienia podatkowego przekazanej darowizny. Obdarowany, który otrzymał darowiznę powinien dochować również pozostałych obowiązków – formy otrzymania darowizny oraz obowiązków zgłoszeniowych. Brak dochowania tych obowiązków skutkować będzie utratą możliwości skorzystania ze zwolnienia – w takim wypadku nawet darowizna od najbliższej rodziny będzie opodatkowana.
__________
Potrzebna pomoc z zakresu prawa podatkowego? A może masz inny problem prawny i potrzebujesz prawnika?
Zapraszam do kontaktu z Kancelarią Radcy Prawnego i Doradcy Podatkowego we Wrocławiu. Kancelaria świadczy na rzecz swoich Klientów usługi prawne, podatkowe oraz bieżącą obsługę prawną.
Telefon/WhatsApp: 880 499 811
Email: michal@zasada-m.pl
Podstawa prawna:
- art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn.
Stan prawny na dzień 27 marca 2025 r.
