W spółce z ograniczoną odpowiedzialnością mamy do czynienia z kilkoma różnymi organami. Niektóre z nich są obowiązkowe, a niektóre fakultatywne (więcej o organach pisałem tutaj).
Czy spółka z ograniczoną odpowiedzialnością może nie posiadać zarządu?
Zarząd w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością
Zacznijmy od przypomnienia roli zarządu w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością.
Zarząd spółki z o.o. jest jej reprezentantem na zewnątrz. Rolą tego organu jest występowanie w imieniu spółki z o.o. w przypadku prowadzenia negocjacji, zawierania umów, ale również w toku postępowań przed organami czy sądami.
Do kompetencji zarządu spółki należy przede wszystkim prowadzenie spraw naszej spółki.
Czy zatem spółka z o.o. może nie mieć zarządu?
Generalnie w praktyce zdarzają się spółki, w których nie ma zarządu, jednak nie jest to sytuacja poprawna. Spółka może nie posiadać zarządu z różnych względów – ostatni członek zarządu został odwołany lub złożył rezygnację albo został wykreślony (np.: na skutek orzeczenia wyroku karnego).
Brak zarządu nie jest jednak pożądanym stanem. W przypadku, gdy spółka nie posiada zarządu nie może ona normalnie funkcjonować – nie ma bowiem organu, który mógłby ją reprezentować na zewnątrz. W takiej sytuacji brak jest możliwości choćby zawarcia z taką spółką umowy.
Braki w zarządzie spółki z o.o. mogą doprowadzić do wszczęcia postępowania przymuszającego, którego celem będzie uzupełnienie tych braków. Ponadto możliwe jest również wszczęcie postępowania, które będzie miało doprowadzić do wykreślenia spółki z rejestru KRS. Dlaczego? Otóż dlatego, że taka spółka nie pełni swojej funkcji. W ocenie ustawodawcy spółka bez zarządu nie może „normalnie” funkcjonować, zatem jeśli wspólnikom nie zależy na przywróceniu jej funkcjonalności – należy ją usunąć.
Zatem, może zdarzyć się sytuacja, w której konkretna spółka nie ma zarządu, jednak ustawodawca wyposażył KRS w instrumenty, które mogą taką spółkę unicestwić.
A czy nowa spółka może nie mieć zarządu?
Powyżej opisałem sytuację spółki z o.o., która w trakcie jej funkcjonowania utraciła zarząd. Pozostaje zatem pytanie, czy spółka od początku swojego istnienia może nie posiadać zarządu. W mojej ocenie – nie. Podczas rejestracji spółki z o.o. należy wskazać jej organy – w tym zarząd i jego członków. Brak wykazania członków zarządu we wniosku o rejestrację spółki będzie prowadzić do wezwania do uzupełnienia braków tego wniosku. Ostatecznie KRS odrzuci taki wniosek.
Zatem, w sytuacji, gdy spółka od początku nie ma zarządu, to niemożliwe będzie jej zarejestrowanie w rejestrze KRS.
Co zrobić w sytuacji, gdy w spółce z o.o. brak jest zarządu?
Opcje tak naprawdę mamy dwie:
- powołanie nowego zarządu – gdy zależy nam na spółce i chcemy, żeby dalej mogła funkcjonować,
- otwarcie likwidacji spółki – gdy chcemy „pozbyć” się naszej spółki (więcej o likwidacji znajdziecie tutaj).
Zarząd co do zasady powołują wspólnicy spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. W niektórych spółkach mogą oni stosunkowo szybko się zebrać i powołać nowy zarząd (o zwoływaniu NZW pisałem tutaj). Podobnie sytuacja wygląda w przypadku decyzji o likwidacji spółki.
Brak zarządu, a sprawa sądowa
Można pomyśleć, że odwołanie zarządu z funkcji będzie „obroną” przez ewentualnym procesem (tj. taki, w którym spółka z o.o. jest pozwana). Nie do końca. W sytuacji, gdyby spółka nie posiadała zarządu (zatem organu mogącego ją reprezentować przed sądem) możliwe jest wyznaczenie kuratora procesowego. W takim wypadku przeciwko spółce można z powodzeniem prowadzić postępowanie, a potem egzekucję. Ponadto jeśli zobowiązanie powstało w momencie, gdy w spółce funkcjonował zarząd, to możliwe jest pociągnięcie zarządu do odpowiedzialności (więcej na ten temat pisałem tutaj).
Podsumowanie
Zdarzają się spółki, w których brak jest zarządu. Nie jest to jednak pożądana sytuacja, bowiem taka spółka nie może normalnie funkcjonować. Brak zarządu może również skutkować wykreśleniem spółki z KRSu. Warto się zatem zastanowić nad powołaniem nowego zarządu lub przeprowadzeniem likwidacji spółki z ograniczoną odpowiedzialnością.
__________
Potrzebna obsługa prawna firmy/spółki? A może zastanawiasz się nad reorganizacją spółki?
Zapraszam do kontaktu z Kancelarią Radcy Prawnego i Doradcy Podatkowego we Wrocławiu. Kancelaria świadczy na rzecz swoich Klientów usługi prawne, podatkowe oraz bieżącą obsługę prawną.
Telefon/WhatsApp: 880 499 811
Email: michal@zasada-m.pl
Podstawa prawna:
- art. 201 i n. kodeksu spółek handlowych,
- art. 19 i n. ustawy o krajowym rejestrze sądowym,
- art. 25 ustawy o krajowym rejestrze sądowym.
Stan prawny na dzień 27 grudnia 2024 r.
